Bij de goudkantoren loopt het sinds de uitbraak van de coronacrisis storm. Steeds meer mensen ruilen hun (nagelaten) gouden sieraden in voor cash. Enerzijds door geldgebrek, anderzijds omdat het momenteel aardig wat oplevert. De goudprijs staat immers historisch hoog. Goudkantoren worden ook volop bezocht door investeerders die goud kopen als fysieke belegging. De tijd dat beleggers in goudstaven investeerden uit angst voor slechtere tijden lijkt historie, maar niets is minder waar.

Beleggers zoeken zekerheid in goud tijdens coronacrisis

Tijdens de coronacrisis maakte de goudprijs een stevige opmars, omdat beleggers naar veilige havens zoeken om in te investeren. De stijging van de goudprijs heeft tal van oorzaken. Psychologie is er volgens analisten één van. Vooral als het negatieve sentiment op de beurzen huishoudt en de aandelenkoersen stevig dalen, is het edelmetaal bij beleggers extra gewild. De wereldwijde economische stimuleringsmaatregelen omtrent COVID-19 versterken dit effect, evenals de huidige lage (en vaak zelfs negatieve) rente. Mensen zijn bezorgd over de oplopende begrotingstekorten en vrezen, met name in de Verenigde Staten, voor een stijgende inflatie. Mocht het vertrouwen in het financiële en monetaire systeem sterk dalen, dan behoudt goud altijd een zekere waarde, zo lijkt de gedachte. Maar is dat ook zo?

Laten we bij het begin beginnen. Hoe werkt beleggen in goud? Waarom kiezen beleggers voor dit edelmetaal? Hoe waardevast is goud eigenlijk? Wat zijn de haken en ogen van het beleggen hierin? En tot slot: hoe verhoudt beleggen in goud zich tegenover aandelen?

Hoe werkt beleggen in goud?

Beleggen in goud kan op verschillende manieren.

Direct
Het kopen van gouden munten of goudstaven lijkt de meest voor de hand liggende optie. Het nadeel hiervan is echter dat dit goud ergens opgeslagen moet worden, met alle risico’s van dien.

Indirect
Indirect in goud beleggen kan bijvoorbeeld door mijnbouwaandelen te kopen. U hoeft immers niet in de grondstof zelf te beleggen om te handelen in goud.

Goudbewijzen
Daarnaast kunnen beleggers goudbewijzen kopen via een online broker. Waardepapieren, vergelijkbaar met aandelen, volgen de koers van goud. Het goud is in dit geval niet fysiek opeisbaar, maar beleggers profiteren puur van een eventuele prijsstijging.

Derivaten, ETF’s of beleggingsfondsen
Via de beurs kunnen beleggers ook handelen in derivaten van goud (zoals futures, turbo’s, opties en termijntransacties). U koopt dan niet een stukje fysiek goud, maar een derivaat die zijn waarde ontleent aan de waarde hiervan. Beleggers kunnen ook kiezen voor ETF’s (indexbeleggingen). De ETF volgt de goudprijs. Daarnaast zijn er op de beurs uiteraard ook aan goud gerelateerde beleggingsfondsen verkrijgbaar.

Waarom kiezen beleggers voor goud?

Een belegging in goud wordt vaak gezien als een bescherming tegen systeemrisico’s. Tijdens een financiële crisis kunnen beleggingen een financieel systeem bedreigen, terwijl fysiek goud buiten dit systeem zou blijven en beter beschermd is tegen deze mogelijke invloeden. Omdat goud zich vaak tegengesteld gedraagt aan aandelen en obligaties, kopen beleggers het edelmetaal daarnaast in op momenten van economische onzekerheid.

Ook probeert men zich middels de aankoop van het edelmetaal te wapenen tegen inflatie of geldontwaarding, vaak ten tijde van een dalende (of zelfs negatieve) rente en toenemende belastingdruk. Een andere drijfveer om te beleggen in goud is het winstoogmerk. Beleggers verwachten bijvoorbeeld dat er in de (nabije) toekomst een nieuwe economische crisis ontstaat. We zien vaak dat de waarde van goud stijgt in economisch onzekere tijden.

Hoe waardevast is goud?

Menig belegger is in de veronderstelling dat beleggen in goud altijd een bepaalde waarde vertegenwoordigt. In een economische crisis of politieke instabiliteit, zoals een oorlog, kunnen beleggers hier altijd op teruggrijpen. Maar is goud historisch gezien wel zo waardevast?

Goud heeft door de jaren heen niet altijd haar waarde weten te behouden. Als er een belegging is die enorm volatiel is en meebeweegt met de wereldwijde onrust, dan is het goud wel. In tijden van onzekerheid (door aanslagen of een crisis) zien we aandelenkoersen dalen. Beleggers verliezen het vertrouwen in aandelen en stappen over naar goud met als gevolg: stijgende goudprijzen.

De goudprijs is dus sterk afhankelijk van het sentiment op de beurs. Het edelmetaal wordt vaak niet gezien als belegging, maar lijkt eerder een vluchthaven in economisch onzekere tijden. In een florerende economie zien we vaak het omgekeerde gebeuren.

Wat zijn de nadelen van beleggen in goud?

Onderstaand gaan we in op een aantal belangrijke nadelen van het investeren in goud.

Goud keert geen dividend of rente uit
Wat menig belegger bij de aankoop van goud vergeet, is dat de grondstof geen inkomsten genereert. Goud keert namelijk geen dividend of rente uit, zoals bij andere traditionele beleggingen wel het geval is. Beleggers die in goud investeren, missen daarom op jaarbasis in elk geval circa 2% aan dividend.

Goud is niet inflatiebestendig
Er wordt verder beweerd dat goud inflatiebestendig is. Er is echter nooit een duidelijk causaal verband aangetroffen tussen stijgende inflatie en stijgende goudprijzen. De koersen van aandelen daarentegen zijn wél gecorrigeerd voor inflatie. Een aandelenkoers weerspiegelt de waarde van het bedrijf dat cijfers publiceert op basis van de actuele economische factoren, waaronder inflatie. Ook vastgoed is in zekere zin bestand tegen inflatie, vanwege de inflatie geïndexeerde huren.

Goud is een speculatieve investering
De goudkoers is erg afhankelijk van het economisch tij. Er volgt historisch gezien vaak een piek in de goudprijs ten tijde van een crisis, gevolgd door een soms forse daling van het edelmetaal bij economisch betere tijden. Een stijgende rente versterkt dit effect en drukt de goudprijzen. Hierdoor lopen beleggers het risico om bij een investering in goud achter de markt aan te lopen. Gezien de volatiliteit is een belegging in goud dan ook speculatief te noemen.

Wat levert meer op, beleggen in goud of aandelen?

We krijgen regelmatig de vraag van onze relaties of het nu wel of niet lucratief is om in goud te beleggen. Om deze vraag goed te beantwoorden kijken wij naar de goudkoersen van de afgelopen decennia. De goudprijs is momenteel historisch hoog.

Op de handelsmarkt noteert goud in Amerikaanse dollars per troy ounce. Troy is afgeleid van de Franse stad Troyes, een belangrijke handelsstad, waar dit gewicht in de vijftiende eeuw werd gebruikt. 1 troy ounce is (afgerond) 31,10 gram. Er gaan dus circa 32 Troy Ounce in een kilogram. Momenteel bedraagt de goudkoers 1.859,10 dollar per ounce, ofwel 1.531,60 euro per ounce.

We zetten deze goudprijzen hieronder af tegen wereldwijde aandelenkoersen, ofwel de MSCI World (inclusief dividend).

Allereerst vergelijken we het gemiddelde jaarrendement van goud met het gemiddeld jaarrendement van aandelen over de afgelopen 40 jaar (28/11/1980 tot en met 30/11/2020).

Gemiddelde jaarrendementen van 1980 t/m 2020
Aandelen wereldwijd      +8,76%
Goud                                   +2,57%

1980 t/m 2020

Als we een kortere beleggingstermijn nemen, bijvoorbeeld de afgelopen 10 jaar waar ook de coronacrisis in valt (van 30/11/2010 tot en met 30/11/2020), dan is het verschil tussen het rendement van de MSCI World en de goudprijs nog groter.

Gemiddelde jaarrendementen van 2010 t/m 2020
Aandelen wereldwijd      +10,84%
Goud                                   +2,50%

2010 t/m 2020

Maar hoe ziet het gemiddelde jaarrendement van goud eruit als wij de coronacrisis niet meetellen? Tussen 2010 en 2019 was er namelijk sprake van een (over het algemeen) opgaande markt zonder grote dips. Zoals hieronder te zien valt het gemiddelde jaarrendement van 30/11/2010 t/m 29/11/2019 van goud nóg verder terug. Er blijft een karig rendement over van +0,68% voor goud, ten opzichte van +10,37% voor aandelen. Goud levert praktisch niets op als er geen sprake is van een serieuze economische neergang.

Gemiddelde jaarrendementen van 2010 t/m 2019
Aandelen wereldwijd      +10,37%
Goud                                   +0,68%

2009 t/m 2019

Conclusie

Beleggers vluchten in tijden van crisis naar goud. Maar ondanks de vele crises van de afgelopen 40 jaar (waaronder de oliecrisis, de internetcrisis, de aanslag op de Twin Towers, de kredietcrisis en niet te vergeten de coronacrisis) zien wij dat goud door de jaren heen flink onderpresteert ten opzichte van aandelen.

Investeren in goud blijft voor veel beleggers in onzekere tijden erg aantrekkelijk. Maar als wij voorgaande cijfers in acht nemen, dan kunnen we concluderen dat een investering in goud een solide internationaal gespreide beleggingsportefeuille door de jaren heen nooit kan vervangen. Het is helaas niet alles goud wat er blinkt…


Heeft u vragen?

Mocht u met een van onze adviseurs van gedachten willen wisselen over dit onderwerp of over de onderwerpen in onze andere blogs? Neem dan gerust contact met ons op. Wij staan u graag te woord.

Mieke van Haandel Mieke (1970) is vermogensadviseur en partner. Mieke is een gedreven teamplayer die het vertrouwen van haar relaties weet te winnen.